Sáng ngày 15/3/2010, tại trụ sở UBND tỉnh Thái Bình Bộ Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn đã phối hợp với Uỷ ban Nhân dân tỉnh Thái Bình tổ chức Hội nghị giao ban về phòng chống bệnh lùn sọc đen hại lúa vụ Đông Xuân 2009 - 2010 ở các tỉnh Nam Trung Bộ và phía Bắc. Tham dự Hội nghị có lãnh đạo Sở NN và PTNT, Chi cục Bảo vệ thực vật các tỉnh, thành trong vùng, các cơ quan thuộc Bộ NN và PTNT, Viện, Trường. Bộ trưởng Cao Đức Phát và đồng chí Bùi Tiến Dũng, Bí thư tỉnh ủy Thái Bình chủ trì hội nghị. Kết thúc hội nghị, Bộ trưởng Cao Đức Phát đã có ý kiến kết luận như sau:

Qua báo cáo của tỉnh Thái Bình đến nay bệnh lùn sọc đen hại lúa đã xuất hiện ở 2/3 số xã của tỉnh. Báo cáo của Cục Bảo vệ thực vật cho thấy bệnh lùn sọc đen hại lúa cũng đã phát sinh ở nhiều địa phương khác (Bắc Giang, Bắc Kạn, Hải Dương, Hải Phòng, Hòa Bình, Hưng Yên, Lào Cai, Nam Định, Phú Thọ, Quảng Ninh, Tuyên Quang, Thanh Hoá, Nghệ An, Quảng Nam, Quảng Ngãi). Nhận định bệnh sẽ tiếp tục phát triển, lây lan nếu như không phòng trừ quyết liệt.

Các xét nghiệm mẫu lúa bệnh cho thấy nguyên nhân bệnh là do vi rút truyền bệnh lùn sọc đen phương Nam qua môi giới là rầy lưng trắng. Đây là bệnh vi rút mới rất nguy hiểm vì chưa có thuộc trị đặc hiệu, môi giới rầy lưng trắng mang vi rút có thể phát tán xa nên khả năng gây thành dịch trên diện rộng rất lớn.

Do tính chất nghiêm trọng của diễn biến bệnh lùn sọc đen hại lúa, đề nghị các địa phương tập trung chỉ đạo quyết liệt công tác phòng trừ với mục tiêu không để bệnh lây lan rộng, bảo vệ thắng lợi vụ lúa Đông Xuân. Một số nhiệm vụ cụ thể trước mắt như sau:

- Thông tin, tuyên truyền sâu rộng trong cán bộ các cấp và nông dân để nhận biết được triệu chứng bệnh trên lúa, sự lây lan và các biện pháp phòng trừ bệnh.
- Thực hiện công tác giám sát đồng ruộng chặt chẽ để phát hiện bệnh kịp thời, đồng thời sử dụng hệ thống bẫy đèn để dự báo mật số rầy lưng trắng.
- Đối với nơi lúa đã nhiễm bệnh, trường hợp lúa non (dưới 40 ngày) tích cực nhổ vùi cây lúa bệnh và cấy dặm lúa khỏe, phun xịt thuốc trừ rầy nội hấp ruộng nhiễm bệnh và khu vực chung quanh; trường hợp lúa đã trên 40 ngày, nhổ vùi cây lúa bệnh, nếu có rầy hiện diện phun thuốc trừ rầy loại tiếp xúc. Ruộng bị nhiễm bón bổ sung phân cân đối N-P-K để giúp lúa phục hồi.
- Trường hợp tiêu hủy cả ruộng lúa nhiễm bệnh chỉ thực hiện khi mức độ nhiễm nặng, không có khả năng phục hồi và hầu như mất trắng.
- Ruộng bị nhiễm sau khi thu hoạch phải cày vùi ngay để diệt mầm bệnh.
- Đối với những vùng chưa xuất hiện triệu chứng bệnh, thực hiện giám sát chặt chẽ đồng ruộng, phun thuốc trừ rầy nếu có rầy xuất hiện mật số trên 3 con/dãnh (tép).
- Thống nhất phương châm thực hiện công tác phòng trừ dịch bệnh là lấy nông dân là chính, cơ sở là chính và huy động cả hệ thống chính trị các cấp tham gia; tổ chức thực hiện cộng đồng; chủ động kinh phí phục vụ kịp thời công tác phòng trừ; báo cáo thường xuyên để có sự phối hợp giữa Trung ương và địa phương và giữa các địa phương và các ban, ngành.

* Đối với Bộ NN và PTNT
- Công bố dịch bệnh lùn sọc đen hại lúa ở các tỉnh, thành từ Quảng Ngãi trở ra; thành lập Ban chỉ đạo phòng trừ bệnh lùn sọc đen hại lúa.
- Phân công các đơn vị của Bộ theo dõi tình hình bệnh lùn sọc đen hại lúa trên các địa bàn từ nay đến hết vụ Đông Xuân.
- Ban hành văn bản hướng dẫn biện pháp phòng trừ bệnh lùn sọc đen hại lúa.

*Cục Bảo vệ Thực vật theo dõi chặt diễn biến dịch bệnh, cập nhật thông tin, đôn đốc các địa phương thiết lập và vận hành bẫy đèn, làm tốt công tác dự báo bệnh, hướng dẫn thực hiện chính sách hỗ trợ, tập huấn cán bộ BVTV các cấp, củng cố hệ thống báo cáo.

* Cục Trồng trọt hướng dẫn chăm sóc lúa xuân, đặc biệt chăm sóc ruộng lúa bị bệnh để giúp nhanh phục hồi.

* Viện Khoa học Nông nghiệp Việt Nam chỉ đạo các Viện thành viên:
- Trực tiếp đi về các địa phương thu mẫu để xét nghiệm vi rút gây bệnh, báo cáo kết quả xét nghiệm; phối hợp với Đại học Nông nghiệp Hà Nội, Cục Bảo vệ thực vật trong xét nghiệm.
- Khảo nghiệm thuốc bảo vệ thực vật trừ rầy lưng trắng; đánh giá tính kháng rầy của các giống lúa.
- Đẩy mạnh hợp tác quốc tế trong nghiên cứu về bệnh lùn sọc đen.

* Trung tâm Khuyến nông Khuyến ngư quốc gia triển khai thông tin, tuyên truyền, tập huấn, xây dựng mô hình về phòng trừ bệnh lùn sọc đen hại lúa.