Ngày 31/7/2008, tại Viện Nghiên cứu Cây ăn quả miền Nam, Bộ NN và PTNT đã tổ chức Hội nghị Đánh giá hiện trạng và bàn giải pháp phát triển sản xuất, tiêu thụ cây ăn quả các tỉnh phía Nam. Thứ trưởng Diệp Kỉnh Tần chủ trì hội nghị. Sau khi nghe báo cáo của Cục Trồng trọt, Viện Nghiên cứu Cây ăn quả miền Nam, Hiệp hội Rau quả Việt Nam, các báo cáo tham luận và những ý kiến tham gia tại hội nghị, Thứ trưởng Diệp Kỉnh Tần đã kết luận như sau

Tình hình sản xuất, tiêu thụ cây ăn quả trong thời gian đã có nhiều chuyển biến đáng kể: tổng diện tích, năng suất, sản lượng cây ăn quả tăng mỗi năm, chủng loại đa dạng và phong phú hơn, có nhiều loại cây ăn quả tham gia xuất khẩu, trong đó có nhiều cây ăn quả đặc sản, nhiều thành tựu khoa học kỹ thuật được áp dụng vào sản xuất, một số mô hình sản xuất được công nhận EurepGAP và có khả năng nhân rộng trong thời gian tới

Tuy nhiên, thực trạng sản xuất và tiêu thụ cây ăn quả cũng còn không ít tồn tại: diện tích sản xuất từng loại cây ăn quả còn nhỏ lẻ, không tập trung, chất lượng quả không đồng đều, quản lý giống chưa chặt chẽ, thất thoát sau thu hoạch còn cao, công nghệ bảo quản còn hạn chế, thiết bị chế biến chưa tiên tiến, tiêu thụ nội địa là chính, lại bị canh tranh bởi trái cây nhập khẩu, hệ thống phân phối, tiêu thụ sản phẩm chưa chuyên nghiệp, liên kết sản xuất và tiêu thụ còn nhiều hạn chế, xúc tiến thương mại còn chậm và thiếu đa dạng, xuất khẩu tăng nhưng chưa bền vững ... Mặt khác, sau khi Việt Nam gia nhập WTO, ngành cây ăn quả có nhiều cơ hội để phát triển, nhưng cũng gặp không ít khó khăn: áp lực cạnh tranh đối với sản phẩm cây ăn quả càng gay gắt hơn do hàng trái cây ngoại nhập tràn vào nước ta với nhiều chủng loại chất lượng cao, bao bì mẫu mã đẹp, bảo quản tốt đã làm cho trái cây trong nước bị cạnh tranh ngay tại sân nhà.

Vì vậy, để cây ăn quả có thể phát triển bền vững, hội nhập được với thị trường khu vực và thế giới, cần tăng cường trách nhiệm của các cơ quan quản lý nhà nước Trung ương và địa phương, phát huy vai trò của các doanh nghiệp và sự nỗ lực vươn lên của bà con nông dân. Trước mắt, các cơ quan, đơn vị theo chức năng nhiệm vụ, cần tập trung vào một số công tác sau:

- Sở NN và PTNT các tỉnh, thành phố cần tăng cường công tác tham mưu, đề xuất để chỉ đạo sâu sát, quyết liệt việc phát triển sản xuất, tiêu thụ cây ăn quả đặc sản của địa phương. Mỗi địa phương nên chọn "1-2 loại cây ăn quả có ưu thế nhất, dễ làm nhất" để tổ chức sản xuất, tiêu thụ "đến nơi đến chốn" nhằm phát triển mạnh, đại trà loại cây ăn quả đó. Đồng thời, tăng cường công tác quản lý giống cây ăn quả và chỉ đạo các hình thức liên kết phù hợp.

- Cục Trồng trọt có trách nhiệm thường xuyên tổng hợp những kiến nghị, đề xuất của các địa phương, hiệp hội, doanh nghiệp, kịp thời báo cáo lãnh đạo Bộ để có biện pháp giải quyết; chủ động phối hợp với Vụ Pháp chế tiến hành rà soát, bổ sung, hoàn chỉnh các văn bản pháp lý về quản lý giống cây trồng, nhất là giống cây ăn quả.

- Cục Bảo vệ thực vật chủ trì, phối hợp với Vụ Hợp tác quốc tế tiếp tục xúc tiến việc ký kết Hiệp định SPS với các nước nhập khẩu trái cây Việt Nam, đồng thời quan tâm theo dõi chặt chẽ tình hình dịch hại trên cây ăn quả.

- Trung tâm Khuyến nông - Khuyến ngư Quốc gia cần quan tâm đẩy nhanh công tác chuyển giao tiến bộ kỹ thuật về cây ăn quả, đặc biệt là tổ chức các lớp tập huấn VietGAP và xây dựng mô hình trồng cây ăn quả theo GAP.

- Phân viện Cơ điện và công nghệ sau thu hoạch khẩn trương tiến hành nghiên cứu về bao bì bảo quản đóng gói, cần chú ý cả khâu thiết kế mẫu mã.

- Các cơ sở nghiên cứu cần tập trung nghiên cứu, chuyển giao tiến bộ khoa học công nghệ về giống, các quy trình sản xuất tốt, phòng trừ sâu bệnh nhằm nâng cao năng suất, chất lượng và vệ sinh an toàn thực phẩm.

- Các cơ quan đơn vị ở trung ương và địa phương cần nỗ lực, phối hợp chặt chẽ cùng các doanh nghiệp sản xuất, chế biến cây ăn quả để tổ chức tốt công tác xúc tiến thương mại và xây dựng thương hiệu.