Giá cao su liên tục tăng trong 2 năm trở lại đây, nhiều hộ gia đình đã giàu lên nhờ thứ vàng trắng này, một diện tích điều không nhỏ đã khai tử nhường chỗ cho cao su. Tình trạng phá điều trồng cao su ngày càng phổ biến trên khu vực Đông Nam Bộ nói chung và tỉnh Bình Phước nói riêng. Người ta không chỉ phá điều trồng cao su mà ngay cả những chân ruộng trũng trồng lúa cũng được bà con trồng cao su. Kết quả thật “dở khóc dở cười từ những cách làm thiếu hiếu biết về khoa học đó khi chạy theo xu hướng thị trường, huyện Đồng Phú tỉnh Bình Phước là một minh chứng rất cụ thể. Hiện nay, diện tích điều của toàn tỉnh tính đến đầu năm 2007 xấp xỉ 170000 ha, tuy nhiên đang có chiều hướng giảm như huyện Đồng Phú hiện chỉ còn 1440 ha điều, giảm 60% diện tích điều so với đầu năm, do bị cưa, chặt để trồng cao su.

Trước tình hình đó, nhằm giữ lại diện tích điều còn lại, trên địa bàn tỉnh đã tổ chức nhiều buổi hội thảo về mô hình trồng xen ca cao dưới tán điều. Một trong những hội thảo thành công đó được tổ chức tại vườn nhà ông Nguyễn Văn Thị, ấp Suối Nhung xã Tân Hưng huyện Đồng Phú tỉnh Bình Phước. Hội thảo đã thu hút được nhiều người dân tham gia học tập kinh nghiệm.

Ong Thị chủ vườn điều hộ thực hiện mô hình trình diễn cho biết, mô hình trồng xen cacao dưới tán điều làm không khó, chỉ cần bón phân hoá học NPK 2lần/năm chú ý kỹ thuật tỉa cành, tạo tán, chịu khó đi thăm vườn cacao kết hợp thăm điều luôn, phát hiện được sâu bệnh xử lý kịp thời. Bón phân cho cacao thì cây điều cũng được ăn, vừa tiết kiệm phân bón cho điều lại có sẵn bóng che cho cacao. Vườn cacao 2 năm tuổi của gia đình ông phát triển tốt, điều cũng cho năng suất cao. Theo ông, với giá 45000 đ/kg hạt cacao thì có thể thu trên 60 triệu đồng/ha, chưa kể thu điều. Hiện vườn nhà ông trồng xen 800 cây cacao thử nghiệm, 1000 cây ông tự mua thêm trồng trong vườn điều của mình.

Ong Võ Văn Sửu, Cán bộ kỹ thuật của Trạm khuyến nông Đồng Phú, thành viên ban tổ chức buổi hội thảo cho hay, hiện nay những hộ gia đình phá điều để trồng cao su trên địa bàn huyện là con số khá lớn, chính vì vậy mục đích của buổi hội thảo là nhằm nhân rộng, phổ biến áp dụng mô hình trồng xen cacao dưới tán điều, giúp người dân tăng thu nhập trên đơn vị diện tích, khuyến khích bà con cứu giữ lại vườn điều hiện có.

Ngoài ra, không chỉ trồng xen ca cao trong vườn điều, bà con có thể trồng một số cây ưa bóng khác tăng thu nhập như các loại rau ngắn ngày đều sinh trưởng và cho năng suất cao. Tại Trại giống cây trồng & vật nuôi tỉnh Bình Phước đã khảo nghiệm thành công mô hình trồng một số loại rau dưới tán điều (đề tài của Trường Đại học Nông lâm thành phố Hồ Chí Minh) như rau muống, rau rền, rau cải, khổ qua, đậu côve,… Hoặc trồng xen với cây họ đậu tăng thêm nguồn phân hữu cơ tự nhiên cho đất, sẽ tiết kiệm được phần nào phân bón cho điều.

Gần đây, theo khuyến cáo của Sở Khoa học công nghệ thành phố Hồ Chí Minh thì việc phá điều đi để trồng cao su là hết sức sai lầm, các nhà khoa học đang nghiên cứu ngoài sử dụng hạt điều còn sử dụng gỗ điều và quả điều. Gỗ điều có thể ép để làm đồ dùng sinh hoạt trong gia đình, quả điều có thể lên men làm phân vi sinh hữu cơ.

Hơn nữa, giá điều trên thị trường qua các năm là khá ổn định, không có biến động lớn. chỉ cần chú ý chăm bón tốt, bình quân cũng thu được trên 25 triệu đồng/ha/năm; khả năng rủi ro thấp hơn là phá những vườn điều đang năng suất đi để trồng cao su. Khi trồng mới cao su, người dân phải đầu tư 5 năm sau mới cho cạo, tức là lúc đó mới có thu nhập. Nếu bà con muốn thay vườn điều bằng cao su cũng nên thay dần dần để vẫn có nguồn thu, trừ những vườn điều già cỗi cho năng suất thấp. Vì vậy, người dân tỉnh Bình Phước nói riêng và khu vực Đông Nam Bộ nói chung nên áp dụng Khoa học kỹ thuật vào vườn điều của mình để tăng thu nhập, giúp cây điều đứng vững trên đất nhà.