Ở xã Chiềng Ken, huyện Văn Bàn (Lào Cai) ai cũng cảm phục chị Nông Thị Khoải, dân tộc Giáy đảm đang công việc gia đình, động viên chồng con công tác xã hội. Càng phục hơn khi biết tin chị giữ trọn vẹn cả đàn trâu trên 100 con của gia đình và hàng xóm qua mùa rét đậm rét hại kéo dài trên 40 ngày vừa qua mà không con nào bị ốm và chết do rét và thiếu ăn.

Làm nghề nông nhưng mở thêm quầy dịch vụ nhỏ phục vụ đồng bào trong thôn xã, chị Khoải luôn bận rộn với nhiều việc nội trợ không tên trong gia đình để chồng yên tâm công tác xã hội, các con theo học. Thỉnh thoảng rảnh việc xã anh An Văn Phong, chồng chị mới giúp được vài việc lớn như lấy củi, làm đất gieo cấy, trồng rau.

Thấy đồng cỏ làng rộng, năm 2004, chị Khoải bàn với chồng thế chấp bìa đỏ thổ cư vay 50 triệu đồng từ ngân hàng thương mại huyện mua 5 cặp trâu sinh sản, sau 3 năm trâu tăng đến 20 con, chị Khoải trở thành một trong những chủ chăn nuôi trâu giàu nhất xã, mỗi năm bán 5 đến 8 con đem lại nguồn thu 30 đến 40 triệu đồng. Khoản thu từ chăn nuôi cộng với làm dịch vụ bán hàng khô, làm thêm đậu phụ và chăn nuôi lợn thịt đã đem lại nguồn thu mỗi năm không dưới 80 triệu đồng.
Hỏi về bí quyết giữ đàn trâu trong rét, chị Khoải tủm tỉm cười: ""Em quây chuồng, đốt lửa sưởi ấm, cho ăn uống đầy đủ và tiêm thuốc tăng sức đề kháng cho trâu nên chúng sống qua mùa đông yên lành"". Nói gọn như chị nhưng để làm được từng ấy việc trong điều kiện chồng suốt ngày thường trực giải quyết sự vụ ở Uỷ ban nhân dân xã, ba con đang theo học xa nhà, bản thân chị lại đang ở tuổi ngoài 40, một mình lăn lộn với công việc thật không đơn giản chút nào. Chị Khoải ""lý giải"", việc chăn trâu chị thuê hẳn 1 người, mỗi tuần vợ chồng chị mới vào kiểm tra một lần. Riêng mấy ngày rét, xã hoãn các buổi họp không cần thiết để chống rét cho gia súc, nên chồng chị có thời gian cùng giúp nhau che chắn chuồng trại, chăm sóc đàn trâu. Anh chị mua vải bạt quây quanh chuồng trại, che chắn thêm bằng lớp hàng rào cây lau cây chít khô và đốt củi sưởi ấm cho chúng. Ngoài khẩu phần ăn chống rét bằng cỏ tươi và các chất bột tăng thêm, chị Khoải nhận thấy những trâu chết thường mắc các bệnh viêm phổi và cước chân, chị vận dụng kiến thức thú y được học qua lớp khuyến nông để bàn với chồng mua thêm thuốc bổ, thuốc kháng sinh tiêm cho những con trâu yếu sức, vì vậy mà đàn trâu gia đình vẫn được bảo toàn trong đợt rét kéo dài. Kinh nghiệm này được chị phổ biến cho các hộ trong xóm, nhờ vậy hàng trăm con trâu xóm Ken và thôn Hát Tình thoát khỏi mùa rét an toàn.

Bằng kiến thức khuyến nông và nắm khuyến cáo hàng ngày trên các phương tiện thông tin đại chúng, chị Nông Thị Khoải không chỉ giữ trọn vẹn được đàn trâu gia đình mình mà còn phổ biến kinh nghiệm cho nhiều hộ đồng bào Mông, Xa Phó trong thôn tránh được thiệt hại cho trâu bò trong đợt rét vừa qua. Chị được UBND huyện Văn Bàn biểu dương và lấy làm tấm gương để các hộ chăn nuôi học tập kinh nghiệm chống rét cho gia súc trong những mùa đông tới./.